De afgelopen maand september heeft de gemeenteraad zich gebogen over een “kliekje” uit de vorige raadsperiode: de behandeling van het raadsvoorstel van de VVD om de winkels de mogelijkheid te bieden om ook op de zondagmorgen open te zijn. Evert de Boer was begin 2026 door zijn fractie op pad gestuurd om dit klusje even te fiksen. De kersverse VVD-fractievoorzitter Theo Langejan nam de fakkel over en kwam van een koude kermis thuis.
Het initiatiefvoorstel 2026-1828 vijfde wijzigingsverordening winkeltijden van de VVD werd verworpen met 4 stemmen voor van de fractie van de VVD tegen 25 stemmen van de andere fracties in de raad. Ook een afgezwakt amendement van de VVD en D66 om de openingstijden op de zondagen vast te stellen op van 10.00 tot 22.00 uur werd verworpen met de stemmen voor van D66 en VVD (9) en de stemmen tegen van BVHlokaal, PRO, CDA, SGP, PvdD en CU (20).
Toch wel een opmerkelijke gebeurtenis in een tijd waarin christelijke partijen niet langer deel uitmaken van het college van onze gemeente. Wat was hier aan de hand? Een reconstructie.
In de vorige raadsperiode had de SGP als voorwaarde voor haar deelname aan het college gesteld dat er niet gemorreld zou worden aan de winkeltijdenwet. Aan het einde van de vorige raadsperiode kondigde de VVD aan dat zij in de nieuwe raadsperiode een voorstel zouden doen voor een wijziging van de winkeltijden. In de vijfde wijzigingsverordening winkeltijden verruimde de VVD de opening van winkels op zondag van 12.00 uur tot 22.00 uur naar 6.00 uur tot 22.00 uur. Geheel in de geest van de VVD was de motivatie: we verplichten niemand open te zijn, maar geven iedereen de vrijheid om dat wel te zijn. In begeleidende tekst werd nog gemeld dat die verruimde openingstijd ook heel fijn was voor jonge mensen die extra uren zouden willen werken.
De reactie van de ChristenUnie tijdens de beeldvorming was als volgt:
Uit de reacties van onze collega’s in de raad merkten we die verbreding van onze motivatie gewaardeerd werd. Natuurlijk was er respect voor onze religieuze motieven, maar die gingen niet op voor niet-gelovige inwoners. Juist door argumenten te benoemen die voor alle inwoners gelden begon de stemming te kantelen. Zeker toen wij ons afvroegen of de openstelling van winkels tot meer werk voor jongeren zou leiden. Zijn die jongeren er eigenlijk wel? En wat te denken van de ondernemers, zitten zij op een verruiming van de winkeltijden te wachten?
Steunfractielid Maurits Priem en fractieleider Tom Zoutewelle hadden in de weken voorafgaand aan de behandeling van dit raadsvoorstel ondernemers in Driebergen en Doorn benaderd. Hieruit bleek zonneklaar dat de politiek de ondernemers had benaderd en niet andersom. Geen enkele ondernemer, ook geen supermarkt, die dit heeft geagendeerd. Supermarkten stonden wel positief tegenover het voorstel. Zij zouden vooral wat eerder open willen gaan op de zondag, om zodoende de drukte te spreiden. En het verlies van omzet naar winkels in de buurgemeenten zou hiermee ook gedicht worden. Maar het waren vooral de kleinere winkels die in een extra ingelaste inspraakavond aangaven geen behoefte te hebben aan de openstelling van winkels op de zondagmorgen.
Steunfractielid Maurits Priem bracht het tijdens de oordeelsvorming als volgt onder woorden: De vrijheid die de VVD in deze discussie voorstaat heeft iets fundamentalistisch. Deze “vrijheid” is niet vrijblijvend voor kleine ondernemers, die voor de vitaliteit van onze dorpskernen van belang zijn. De ChristenUnie is niet blind voor economisch belang. Integendeel. Maar dat belang gaat niet automatisch voor alles. Het blijft een belangenafweging (zoals zo vaak in bestuur en politiek). En in die afweging denken wij dat we niet de volgende stap op de escalatieladder richting een 24/7 economie moeten zetten, omwille van de belangen van gewaardeerde, hardwerkende, lokale, kleinere ondernemers en het belang van de laatste restjes maatschappelijk gedeelde rustmomenten.
Rest de vraag wat de kleine ondernemers in onze gemeente werkelijk nodig hebben.
Daarover kan veel gezegd worden, maar dat doen we een andere keer. Voor nu kunnen we vaststellen dat het op de Utrechtse Heuvelrug rustig blijft op de zondagmorgen. Ik sluit af met een citaat uit de Bijbel:
Wanneer je je voeten rust gunt op sabbat
en geen handel drijft op mijn heilige dag,
wanneer je de sabbat als een dag van vreugde ziet,
de dag van de HEER als een heilige dag,
wanneer je hem in ere houdt door niet je gang te gaan,
geen handel te drijven of zaken te bespreken,
dan vind je vreugde in de HEER.
Ik zal je voeren over de hoogste bergen
en je laten genieten van het land
dat Ik je voorvader Jakob in bezit heb gegeven.
De HEER heeft gesproken!
Tom Zoutewelle